GO! onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap
zondag 18 augustus 2019
nieuwsbrief

Blijf op de hoogte en schrijf u in voor de nieuwsbrief...

Schrijf in
 
of volg ons op   
uw artikel

Stuur uw artikel naar onze redactie...

Stuur ons uw artikel

meest gelezen

Het belang van kleuterparticipatie: ‘Ouders kunnen hun kindje niet alles leren’

In Vlaanderen is 98% van de kleuters ingeschreven in de kleuterklas. Maar dat betekent niet dat ze ook regelmatig gaan. En nét dat is belangrijk, aldus Eef Deman, pedagogisch adviseur van het GO! project Kleuterparticipatie.

De leerplicht geldt vanaf zes jaar. En dan wacht onze kinderen een schoolloopbaan van minstens twaalf jaar. Waarom zou je ze dan al vanaf 2,5 jaar naar de kleuterklas sturen? Is je kindje niet beter thuis af?

‘Er zijn heel veel redenen om je kindje zo vroeg en zo regelmatig naar de kleuterschool te brengen’, vindt Eef Deman. ‘De voordelen gelden voor alle kinderen, maar de grootste winst zit bij de doelgroepenleerlingen – dit zijn onder andere kinderen van ouders met een rondtrekkend beroep, kinderen van wie de moeder geen diploma secundair onderwijs heeft, geplaatste kinderen of kinderen met een schooltoelage. De kleuterklas vormt voor deze kinderen een aanvulling op wat ze in het gezin niet meekrijgen, en wat hen een verhoogde kans op achterstelling bezorgt. Bij anderstalige kleuters is het belangrijk om hen zo vroeg en regelmatig mogelijk onder te dompelen in een taalbad. Uit onderzoek zien we dat dit werkt om taalachterstand weg te werken. Zeker als ze vanaf 2,5 jaar naar de kleuterklas gaan. Voldoende taalkennis is essentieel om te mogen starten in het eerste leerjaar. Sinds het schooljaar 2010-2011 moeten kinderen die minder dan 220 dagen naar de derde kleuterklas geweest zijn verplicht een taaltest afleggen, ook Nederlandstalige kinderen. Het GO! heeft ook projecten rond taalvaardigheid lopen in de voorschoolse opvang. Algemeen biedt de kleuterschool een leefomgeving aan waar kinderen spelenderwijs allerlei soorten vaardigheden leren. Op vlak van sociale relaties, taal, rekenen ... Vaardigheden die je als ouder niet altijd kunt geven, hoeveel je ook met je kind bezig bent. Want niet iedereen is goed in alles, toch?’

Het GO! zet heel hard in op het bieden van gelijke kansen aan alle kinderen. En dat begint al heel jong. Wat betekent dit in de praktijk? Eef: ‘We willen alle kinderen alle kansen geven op hun niveau, waarbij we rekening houden met zowel hun talenten en mogelijkheden, als met hun minder goede punten. Dat betekent bijvoorbeeld kansarme kinderen met veel potentieel zoveel mogelijk kansen te bieden door middel van extra ondersteuning, bijvoorbeeld door een extra taalleerkracht in de klas. Vandaag beschikken de kleuterscholen ook over meer middelen en uren om hun onderwijs vorm te geven.’


Kleuters samen met de ouders op school krijgen

De GO! Pedagogische Begeleidingsdienst (PBD) ondersteunt scholen en kleuterjuffen op tal van vlakken om het didactisch handelen rond kleuterparticipatie te realiseren. Daarbij baseren ze zich op de vijf pijlers die zijn vastgelegd in het netoverschrijdende “2KP”-project van het Ministerie van Onderwijs, dat werd opgestart onder toenmalig onderwijsminister Frank Vandenbroucke: taalvaardigheid, ouderparticipatie, kansarmoede, beleidvoerend vermogen van de school en omgaan met differentiatie. Dit langlopende project wordt jaar na jaar verlengd. Dat zorgt voor onzekerheid, maar tegelijk betekent dit jaar na jaar meer expertise over dit thema. De klemtonen wisselen afhankelijk van de vragen vanuit het veld.

Eef: ‘Vandaag willen we sterk inzetten op kansarmoede en het opleiden van interne coaches op de school zelf. Heel veel scholen zijn vragende partij om werk te maken van kleuterparticipatie, en door middel van een interne coach kunnen wij onze expertise maximaal verspreiden. Het GO! project Kleuterparticipatie bestaat uit verschillende luiken. Vanuit de PBD maken we heel concreet werk van het vergroten van de ouderbetrokkenheid, zoals door samen met de ouders werk te maken van zindelijkheid bij de allerkleinsten. Een moeilijk punt blijft om de kinderen regelmatig naar school te doen gaan, vandaar projecten als “Op tijd naar school”. Samen met de school kijken we hoe we dit het beste kunnen aanpakken. Ouderbetrokkenheid vergroten betekent ook nadenken over hoe je begrijpelijke brieven schrijft aan ouders, waarbij ook naar een evenwicht wordt gezocht met de kansrijke ouders. Ouderparticipatie begint al bij het inschrijvingsmoment: wat en hoe breng je je boodschap als school over aan de ouders. Wij pleiten ervoor om de ouders zich welkom te doen voelen door ook rekening te houden met hen. Luisteren naar de ouders en hun situatie is een essentiële voorwaarde om ook onbereikbare ouders bij de school te betrekken.’


Boterhammen smeren ’s morgens?

Kleuterparticipatie krijgt verder ook een pedagogisch-didactische invulling, waarbij de PBD kan helpen. Eef: ‘Taalvaardigheid is bijvoorbeeld heel belangrijk in dit verhaal. Samen met de kleuterleidstersbekijken we hoe we onze visie vertalen naar de klaspraktijk. Daarbij kijken we altijd naar wat er al is. Om het beleidvoerend vermogen van de school te vergroten, stippelen we samen met de school trajecten uit. Daarbij is de directie en het zorgteam altijd betrokken. We bekijken wat de mogelijkheden zijn om overlegstructuren op te zetten en om hen te coachen.’

Eef stipt een recente trend aan die de noodzaak aan en meteen ook moeilijkheid van optimale kleuterparticipatie illustreert. ‘Heel wat scholen hebben vandaag vragen over omgaan met kansarmoede. Welk beleid moet je daarin voeren, luidt vaak de vraag. Maar we krijgen ook heel praktische vragen, die het delicate karakter laten zien: mag de juf 's morgens een boterham smeren voor een kind als het honger heeft? Is het oké om de kindjes andere kleren aan te doen, als je merkt dat ze veel te licht gekleed lopen? Waar ligt de grens tussen het overnemen van bepaalde taken van de ouders en het stimuleren van de ouders, zonder belerend over te komen? Samen met de school zoeken we naar antwoorden. Er bestaan hier geen pasklare antwoorden voor, je moet situatie per situatie bekijken. Maar vanuit de PBD kunnen we wel kaders meegeven waarbinnen de school kan werken, en ook tips over hoe ze de ouders terug op school kunnen krijgen.’ Kansarmoede is geen nieuw fenomeen. ‘Het heeft altijd bestaan, maar het verschil met vroeger is dat het steeds duidelijker wordt. We merken dat we nu ook vragen rond kansarmoede krijgenvan scholen waar we het niet van verwachten: plattelandsscholen, scholen ingemeentes die eerder gekend zijn als de rijkere gemeentes van Vlaanderen. Centrumscholen hebben meestal meer expertise met het omgaan met kansarmoede. Het is dus een goed idee om te kijken naar hun aanpak, zonder deze daarom te kopiëren. Als pedagogisch adviseur hebben wij het voordeel dat wij in alle scholen komen, en zo mee kunnen helpen om kennis en goede praktijken te verspreiden.’


Lees ook

Onderwijs, niet de oplossing voor armoede maar wel een hefboom voor emancipatie

Onderwijs is geen toverstaf die maatschappelijke ongelijkheid de wereld uit kan helpen of armoede zal oplossen. Wat we wel moeten doen in onze scholen is ervoor zorgen dat élk kind maximale ontwikkelingskansen krijgt, ongeacht zijn of haar achtergrond.

Lees meer 1589

Kinderopvang duurder maken zorgt voor lagere onderwijskansen

Het GO!, KOV en OVSG vragen de Vlaamse Regering rekening te houden met de gevolgen van een wijziging van het PWA-stelsel. Deze mag niet resulteren in een verhoging van de kostprijs voor de opvang en van een daling van de kwaliteit ervan.

Lees meer 896

Het GO! blijft groeien

23 september 2016

Pedagogisch project

Het GO! telt vandaag 197.482 leerlingen. Dat zijn er 3.752 meer dan vorig jaar. Dat blijkt uit de spoedtelling die jaarlijks plaatsvindt op de derde dag van het schooljaar.

Lees meer 10875

Meest pestvrije school van Vlaanderen

Een probleem als pesten op school mag dan al hardnekkig zijn, toch is er wel degelijk iets aan te doen. Door bijvoorbeeld in te zetten op een sterk groepsgevoel zoals in GO! atheneum Liedekerke: vandaag een modelschool inzake antipestbeleid.

Lees meer 1603





Johan Cruyff schoolplein14

Eerder wonnen ze de Pesten-dat-kan-niet-hoofdprijs. Nu een schoolplein14. In GO! basisschool De Spiegel in Leest scheppen ze randvoorwaarden die het fijn samenspelen bevorderen. Een kind dat zich verveelt, wordt immers gauw een vervelend kind.

Lees meer 1064

Naar een transparante, duidelijke en werkbare opdracht in het onderwijs

Binnenkort start de tweede fase van de besprekingen van de loopbaan in het onderwijs. In voorbereiding hierop schreven het KOV, OVSG, POV en het GO! een gezamenlijk standpunt.

Lees meer 1038

Pedagogen in spe op visite in Huis van het GO!

Eind juni waren 7 masterstudenten pedagogie en onderwijskunde aan de UGent op visite in het Huis van het GO!. Ze stelden er op uitnodiging van projectleider integraalplan Cristian Vergara het resultaat voor van een opdracht onderwijskundig ontwerpen.

Lees meer 1458

Ruilen maakt mensen rijker

Eind mei stelden de scholen en het CLB van GO! scholengroep Mandel en Leie ruilwinkel ‘SWOP & GO’ voor. Iedereen kan er terecht voor het schenken of ruilen van kinderkledij. Een winkel die iedereen rijker maakt.

Lees meer 832





Papa’s laten hun spierballen zien

Als het aankomt op het opnemen van de zorgtaken in het gezin nemen mama’s vaak nog het grootste deel voor hun rekening. Door papa’s exclusief te betrekken in de schoolactiviteiten doet GO! basisschool Stadpark zijn duit in het zakje om dat bij te sturen.

Lees meer 939

Het juninummer van Helemaal GO! is er

Het laatste nummer van Helemaal GO! voor dit schooljaar. Voor de zomervakantie van start gaat nog even grasduinen in GO! onderwijsland. Aandacht voor de vernieuwde directeursopleiding, neuromythes, GO! internatendag, DKO en onze STEM-ambassadeurs BaO.

Lees meer 789

De kracht van passie voor het vak

De sterkte van onderwijs zit 'm voor een flink deel in de leerkracht. Dat blijkt weer maar eens uit de deelname van GO! atheneum Erasmus in Deinze aan de wedstrijd Technologica. De school pakte prijzen 1 en 2. En een hele nieuwe generatie leerlingen in.

Lees meer 1064

Mama’s in de klas

Samen leren samenleven. Al van in de kleuterklas. Dat is ook mama vieren over alle cultuurverschillen heen. In aanloop naar moederdag zorgden de kleutertjes van juf Kim in GO! basisschool Stadspark in Lier voor een mooi mamamoment.

Lees meer 818





Brede eerste graad in de praktijk
Het masterplan ‘Hervorming secundair onderwijs’ is in uitvoering. Eén van de belangrijkste wijzigingen is de brede eerste graad. In MS Geel hebben ze er alvast werk van gemaakt. Met talentmodules en boostklassen begeleiden ze de leerlingen richting een betere studiekeuze.
Terug verder